Роля дзяржавы I асобы ў забяспечэнні сацыяльна-эканамічных правоў




НазваРоля дзяржавы I асобы ў забяспечэнні сацыяльна-эканамічных правоў
Дата канвертавання29.10.2012
Памер58.93 Kb.
ТыпДокументы
РОЛЯ ДЗЯРЖАВЫ I АСОБЫ Ў ЗАБЯСПЕЧЭННІ САЦЫЯЛЬНА-ЭКАНАМІЧНЫХ ПРАВОЎ


Адмысловую групу асноўных правоў і свабод чалавека і грамадзяніна складаюць сацыяльна-эканамічныя правы. Яны стасуюцца такіх важных сфер жыцця чалавека як уласнасць, працоўныя адносіны, адпачынак, здароўе, адукацыю і закліканы забяспечыць фізічныя, матэрыяльныя, духоўныя і іншыя, сацыяльна значныя патрабаванні асобы.

У сучасных умовах глабальнага крызісу выжыванне чалавецтва немагчыма без рэалізацыі прынцыпаў сацыяльнай справядлівасці і агульначалавечай маралі. Яшчэ вядомы амерыканскі палітык, Т. Джэферсан, у 18 стагоддзі, пісаў: "Усе людзі створаныя роўнымі і нададзены Тварцом вызначанымі прыроджанымі і неад'емнымі правамі, сярод якіх - права на жыццё, на волю і на імкненне да шчасця"[6]. Практыка развітых дэмакратычных дзяржаў паказвае, што ў дзяржавы ёсць рэальныя магчымасці забяспечваць годны ўзровень жыцця сваіх грамадзян. Такі абавязак дзяржавы замацаваны, ў артыкуле 11 Міжнароднага пакта аб сацыяльных, эканамічных і культурных правах, якi прадугледжвае права кожнага "на дастатковы жыццёвы ўзровень для яго самога і яго сям'і, які уключае дастатковае сілкаванне, адзежу і жыллё, і на бесперапыннае паляпшэнне ўмоў жыцця"[2] і ў артыкуле 25 Усеагульнай дэкларацыі правоў чалавека[3].

Ажыццяўленне такой дзейнасці і складае адну з важных задач сучаснай сацыяльнай дзяржавы.

Тым не менш некаторыя навукоўцы паказваюць на тое што, "наша грамадства ў сучасных умовах паказвае абыякавасць да однаго з важных запытанняў тэорыі і практыкі - узаемаадносінам дзяржавы і грамадзяніна ва ўмовах вольных эканамічных адносін". Але тут гаворка ідзе не аб дзяржаўным умяшанні ў эканамічныя працэсы, а аб клопаце дзяржавы аб чалавеку, забеспячэнні кожнаму дастатковага жыццёвага ўзроўня [4].

Асабістыя правы грамадзян, замацаваныя ў артыкулах 24-33 Канстытуцыі Рэспублікі Беларусь, у асноўным накіраваныя на забеспячэнне волі ад супрацьпраўнага ўмяшання дзяржаўнай улады, то для сацыяльных правоў характэрна наяўнасць дамаганняў на забеспячэнне і ажыццяўленне інтарэсаў індывіда з дапамогай дзяржаўных дзеянняў. На дзяржаву ускладаюцца дадатковыя патрабаванні па ажыццяўленню дзяржаўнай сацыяльнай палітыкі на аснове тых рэсурсаў, якія можа вылучыць дзяржава на гэтыя мэты. У адпаведнасці з артыкулам 21 Канстытуцыі Рэспублікі Беларусь " Забеспячэнне правоў і свабод грамадзян Рэспублікі Беларусь з'яўляецца вышэйшай мэтай дзяржавы" [1], таму асноўныя палітычныя правы чалавека, такія, як права на свабоду меркаванняў, перакананняў, права на ўдзел у рашэнні дзяржаўных спраў і іншыя не маюць істотных адрозненняў, чаго нельга сказаць аб узроўні забеспячэння сацыяльна-эканамічных правоў, які шмат у чым абумоўлены ўзроўнем прамысловага і сацыяльна-эканамічнага развіцця той або іншай дзяржавы. У Міжнародным пакце аб эканамічных, сацыяльных і культурных правах маецца згадванне аб тым, што, "паводле Ўсеагульнай дэкларацыі правоў чалавека, ідэал вольнай чалавечай асобы, якая карыстаецца грамадзянскiмi і палітычнымi правамi i свабодамi ад страху і патрэбы, можа быць ажыццёўлены, толькі калі будуць створаны такія ўмовы, пры якіх кожны можа карыстацца сваімі эканамічнымі, сацыяльнымі і культурнымі правамі, гэтак жа як і сваімі грамадзянскімі і палітычнымі правамі" [2]. Усё правы і свабоды чалавека як сацыяльнай істоты непарыўна звязаныя паміж сабой. Чалавек не можа быць палітычна вольным, калі ён залежны эканамічна, і наадварот. Таму няма сэнсу аддаваць перавагу тым або іншым правам.

Праблема сацыяльна-эканамічных і культурных правоў ў навуковай літаратуры атрымала назву так званых правоў другога пакалення. Гэтыя правы набылі юрыдычнае значэнне ў выніку барацьбы працаўнікоў за паляпшэнне свайго становішча [4].

Сацыяльна-эканамічныя правы не меньш значныя, чым грамадзянскія і палітычныя, бо правы і свабоды чалавека не адзялiмы і ўзаемазвязаны. Ні адно права не можа супрацьпастаўляцца іншым або тлумачыцца ў шкоду ім. Усе яны ўтвораць адзіную сістэму прававога палажэння асобы [5]. А гэта, ў сваю чаргу, накладае на дзяржаву абавязак распачаць усе неабходныя меры, уключаючы заканадаўчыя і адміністрацыйныя, для ажыццяўлення правоў і свабод чалавека і грамадзяніна. Больш таго, павінна быць прадугледжана права кожнага на судовую абарону сацыяльна-эканамічных правоў.

Для рэалізацыі сацыяльна-эканамічных і культурных правоў неабходны пазітыўныя дзеянні з боку дзяржавы. Акрамя заканадаўчага прызнання і замацавання сацыяльна-эканамічных правоў, патрэбна каардынацыя сістэмы гарантый ажыццяўлення гэтых праў. У заканадаўчай і праваўжывальнай практыцы не мае вялікага распаўсюджвання традыцыя павагі чалавечай вартасці, яго праў і свабод. Акрамя таго, неабходна прызнанне інстытута прыватнай уласнасці. Гістарычны досвед паказаў, што нацыяналізацыя вытворчасці, адзяржаўленне ўласнасці прывялі да адчужэння асобы як ад улады, так і ад уласнасці, да абмежавання волі і зневажанню справядлівасці. Час ад часу грамадзяне і юрыдычныя асобы пазбаўленыя простых формаў абароны сваёй уласнасці.Эфектыўная сацыяльна-эканамічная палітыка дзяржавы з'яўляецца асновай для стварэння сістэмы эканамічнай і сацыяльнай бяспекі асобы.Дзяржава, з'яўляючыся асноўным суб'ектам у забеспячэнні бяспекі і ў адпаведнасці з дзейсным заканадаўствам, забяспечвае бяспеку асобы ў рэалізацыі яе правоў і свабод.

Раней выяўлялася арыентацыя главенствующую ролю дзяржавы ў предоставлении эканамічных і сацыяльных выгод чалавеку, якога яно як бы атачала з ўсіх бакоў апекай. Асоба была ўсяго толькі карыстачом гэтых выгод, пасіўным іх стваральнікам па ўказаннях дзяржавы. Дзяржаве-уласніку патрэбен быў менавіта найманы працаўнік.

Адмова ад глабальнага адзяржаўленні эканомікі, прызнанне таго, што аб'ектыўна неабходная прыватная ўласнасць, заснаваная на эканамічнай зацікаўленасці, актыўнасці і адказнасці чалавека, не маглі не прывесці да змены ролі дзяржавы ў забеспячэнні сацыяльна-эканамічных правоў і свабод асобы. Адказнасць кладзецца на ўсіх суб'ектаў эканамічнай і сацыяльнай дзейнасці пры нарастальнай актыўнасці і індывідуальнай адказнасці самога чалавека. [4]

У сувязі з гэтым, дзяржава ўжо не можа быць адзіным суб'ектам, які цалкам забяспечвае іх рэалізацыю і абарону. Адказнасць за гэта становіцца абавязкам усіх суб'ектаў эканамічнай і сацыяльнай дзейнасці пры нарастальнай актыўнасці і індывідуальнай адказнасці самога чалавека. Выкананне грамадзянамі свайго канстытуцыйнага абавязку ў поўнай меры павінна ставіцца да розных галін улады і, першым чынам да выканаўчай. Дзяржава павінна спрыяць стварэнню такіх умоў, каб асоба адкрыла свае патэнцыйныя магчымасці, апынулася карыснай і патрэбнай сваёй краіне.

Але такая пераарыентацыя ў сістэме рэалізацыі праў прынята і зразумела. Існавалыя раней гарантыі сацыяльна-эканамічных мае рацыю значна павузіліся. Пераход да рыначнай эканомікі яшчэ не забяспечвае ажыццяўленні ёю тых сацыяльных функцый, якія павінны быць уласцівыя яе развітым формам. Таму надзённай задачай з'яўляецца рэальны паварот да сацыяльна арыентаванай эканамічнай рэформы, курс на якую пазначаны як чарговая задача дзяржавы.

Новая эканамічная і сацыяльная роля дзяржавы звязаная са зменай характару дзяржаўных гарантый правроў і свабод чалавека ў дадзенай сферы, цягне да змены іх формы, але не вызваляе яго ад дадзенай функцыі.

Анализуючы вышэйсказанае, можна зрабіць выснову аб тым, што дзяржаўныя гарантыі сацыяльна-эканамічных правоў і свабод чалавека ўключаюць у сябе шырокую сістэму форм і метадаў аховы.


СПИСОК ИСПОЛЬЗОВАННЫХ ИСТОЧНИКОВ


Нормативные правовые акты


1.Конституция Республики Беларусь 1994 года (с изменениями и дополнениями, принятыми на республиканских референдумах 24 ноября 1996 г. и 17 октября 2004 г.). – Минск: Амалфея, 2005. – 48 с.

2.Международный пакт Организации Объединенных Наций
"Об экономических, социальных и культурных правах"// Консультант Плюс: Беларусь. Технология 3000 [Электронный ресурс] / ООО «ЮрСпектр», Нац. центр правовой информ. Респ. Беларусь. – Минск, 2009.

3.Всеобщая декларация Организации Объединенных Наций "Прав человека"// Консультант Плюс: Беларусь. Технология 3000 [Электронный ресурс] / ООО «ЮрСпектр», Нац. центр правовой информ. Респ. Беларусь. – Минск, 2009.


Литература

4.Алексеев С.С. Государство и право. 3-е изд., перераб. и доп. — М.: Юрид. лит., 1996. — 192 с.

5. Пиголкин А.С. Общая теория права. Учебник. 2-е изд., испр. и доп. - М.: Изд-во МГТУ им. Н.Э. Баумана, 200. — 384 с.

6.Ашин Г.К. Курс истории элитологии : учеб. пособие / Г. К. Ашин– М. : МГИМО, 2003. – 302 с.

Дадаць дакумент у свой блог ці на сайт

Падобныя:

Роля дзяржавы I асобы ў забяспечэнні сацыяльна-эканамічных правоў iconРоля дзяржавы І асобы ў забеспячэнні сацыяльна эканамічных правоў
Яны дакранаюцца такіх важных сфер жыцця чалавека як уласнасць, працоўныя адносіны, адпачынак, здароўе, адукацыя І закліканы забяспечыць...

Роля дзяржавы I асобы ў забяспечэнні сацыяльна-эканамічных правоў iconУстанова адукацыі
Тэорыя, методыка І арганізацыя сацыяльна-культурнай дзейнасці ­ галіна педагогікі, якая займаецца вывучэннем гісторыі, тэорыі, метадалогіі,...

Роля дзяржавы I асобы ў забяспечэнні сацыяльна-эканамічных правоў iconУ міністэрства Адукацыі Рэспублікі Беларусь
Міжнародны Пакт аб грамадзянскіх І палітычных правах, факультатыўны пратакол да яго, іншыя акты ў тым ліку адносна сацыяльных, эканамічных...

Роля дзяржавы I асобы ў забяспечэнні сацыяльна-эканамічных правоў iconПравамернае абмежаванне правоў І свабод асобы: выпадкі, падставы І іх прававое замацаванне ў Рэспубліцы Беларусь

Роля дзяржавы I асобы ў забяспечэнні сацыяльна-эканамічных правоў iconМаксіма Танка" удк 947. 6"
Роля судовых устаноў у палітычным жыцці І сацыяльна-эканамічным развіцці беларусі (1864–1914 гг.)

Роля дзяржавы I асобы ў забяспечэнні сацыяльна-эканамічных правоў iconЗямля бацькоў – жыцця крыніца
Садзейнічаць фарміраванню сацыяльна актыўнай асобы з грамадзянска-гуманістычным светапоглядам

Роля дзяржавы I асобы ў забяспечэнні сацыяльна-эканамічных правоў iconУтверждаю Зав кафедрой социально-гуманитарных дисциплин
Сацыяльна-эканамічнае становішча заходнебеларускіх зямель у складзе польскай дзяржавы

Роля дзяржавы I асобы ў забяспечэнні сацыяльна-эканамічных правоў iconМалады Фронт" далей -мга"
Маладзёвае грамадскае аб’яднанне “Малады Фронт” (далей -мга”МФ”) гэта шырокі рух за рэалізацыю І абарону грамадскіх, сацыяльных,...

Роля дзяржавы I асобы ў забяспечэнні сацыяльна-эканамічных правоў iconУпершыню пра правы асобы загаварылі францускія асьветнікі Вальтэр І Жан Жак Русо. Прайшло яшчэ амаль два стагодзьдзі, перш чым чалавецтва дасьпела да разуменьня
Я 1948 года ў парыскім палацы Шаё дэлегаты трэцяй сэсіі Генэральнай асамблеі аан прынялі базавы дакумэнт арганізацыі Усеагульную...

Роля дзяржавы I асобы ў забяспечэнні сацыяльна-эканамічных правоў iconУпершыню пра правы асобы загаварылі францускія асьветнікі Вальтэр І Жан Жак Русо. Прайшло яшчэ амаль два стагодзьдзі, перш чым чалавецтва дасьпела да разуменьня
Я 1948 года ў парыскім палацы Шаё дэлегаты трэцяй сэсіі Генэральнай асамблеі аан прынялі базавы дакумэнт арганізацыі Усеагульную...

Размесціце кнопку на сваім сайце:
be.convdocs.org


База данных защищена авторским правом ©be.convdocs.org 2012
звярнуцца да адміністрацыі
be.convdocs.org
Галоўная старонка