2 2 Раздзел І. Цывіліза цыйная спадчына Старажытнага свету, сярэдніх вякоў І Беларусь




Назва2 2 Раздзел І. Цывіліза цыйная спадчына Старажытнага свету, сярэдніх вякоў І Беларусь
старонка1/4
Дата канвертавання13.02.2013
Памер382.79 Kb.
ТыпДокументы
  1   2   3   4
Вучэбна-тэматычны план па дысцыпліне «Гісторыя Беларусі»

(72 гадзіны)

Назва тэм і раздзелаў

Колькасць гадзін

Усяго

Лекцыі

Семі-нарскія заняткі

КСРС

Уводзіны ў дысцыпліну Гісторыя Беларусі

2

2







Раздзел І. Цывілізацыйная спадчына Старажытнага свету, сярэдніх вякоў і Беларусь

Тэма 1. Старажытнае грамадства. Славяне. (100-35 тыс. гадоў да н.э. – VIII ст. н.э.)

6

4

2




Тэма 2. Вялікае княства Літоўскае, Рускае і Жамойцкае.

6

4

2




Тэма 3. Духоўнае жыццё ўсходніх славян у часы Вялікага княства Літоўскага.

2







2

Раздзел ІІ. Цывілізацыйная спадчына Новага часу і Беларусь

Тэма 4. Беларускія землі ў складзе Рэчы Паспалітай.

8

4

4




Тэма 5. Асаблівасці гістарычнага развіцця Беларусі ў складзе Расійскай імперыі.

8

4

4




Тэма 6. Матэрыяльныя і духоўная культура Беларусі ХІХ – пачатку ХХ ст. Фарміраванне беларускай нацыі

2




2




Раздзел ІІІ. Савецкая мадэль мадэрнізацыі ў гісторыі Беларусі. Геапалітычнае становішча Беларусі ў сярэдзіне ХХ стагоддзя

Тэма 7. Беларусь у канцы 1917 – 1921 гг.

4

2




2

Тэма 8. Беларусь у 20-я гг. ХХ стагоддзя

4

2

2




Тэма 9. Шляхі і метады будаўніцтва індустрыяльнага грамадства ў Савецкай Беларусі (1921 – 1939 гг.).

4

2

2




Тэма 10. Заходняя Беларусь у складзе Польскай дзяржавы (1921 – 1939 гг.).

2




2




Тэма 11. Беларусь ў гады Другой сусветнай вайны.

8

4

4




Тэма 12. Беларусь ў другой палове ХХ ст.

10

2

2

6

Раздзел ІV. Суверэнная Рэспубліка Беларусь ва ўмовах глабалізацыі сусветных працэсаў

Тэма 13. Асноўныя тэндэнцыі сацыяльна-эканамічнага і грамадска-палітычнага развіцця Рэспублікі Беларусь як самастойнай дзяржавы.

6

2

4




Усяго

72

32

30

10



ЗМЕСТ ВУЧЭБНАГА МАТЭРЫЯЛА


Уводзіны ў дысцыпліну “Гісторыя Беларусі”

Уводзіны.

Прадмет, задачы і змест курса “Гісторыя Беларусі”. Гісторыя Беларусі як навука і навучальная дысцыпліна, яе месца ў сістэме вышэйшай адукацыі. Змест і структура курса. Роля гістарычных ведаў у нацыянальна-культурным адраджэнні народа і станаўленні суверэнняй дзяржавы – Рэспублікі Беларусь.

Крыніцы і літаратура. Гісторыя як памяць народа. Крыніцы вывучэння гісторыі Беларусі. Асэнсаванне гістарычнага лёсу беларусаў. Канцэпцыі польскіх і расійскіх гісторыкаў. Зараджэнне і развіццё беларускай нацыянальнай гістарыяграфіі. Вывучэнне гісторыі Беларусі ў савецкай гістарычнай навуцы. Сучасны стан беларускай гістарыяграфіі і гістарычнай свядомасці грамадства. Характарыстыка вучэбнай літаратуры.

Асаблівасці гістарычнага лёсу беларусаў. Асаблівасці гістарычнага шляху беларускага народа. Тэрыторыя і прыродныя ўмовы. Эвалюцыя назваў краю і насельнікаў. Перыядызацыя гісторыі Беларусі. Фармацыйны і цывілізацыйны падыходы да вывучэння айчыннай гісторыі.


Раздзел I. ЦЫВІЛІЗАЦЫЙНАЯ СПАДЧЫНА СТАРАЖЫТНАГА СВЕТУ, СЯРЭДНІХ ВЯКОЎ І БЕЛАРУСЬ.

1.1. Старажытнае грамадства. Славяне (100-35 тыс. гадоў да н.э. – VІІІ ст. н.э.).

      1. Старажытнае грамадства Беларусі. Балты і славяне.

Насельніцтва Беларусі каменнага веку. Каменны век, яго перыядызацыя. Прыродна-кліматычныя ўмовы. Старажытныя стаянкі. Фізічны тып, прылады працы, зброя, асноўныя заняткі першых насельнікаў Беларусі. Неаліт. З’яўленне вытворчых формаў гаспадаркі. Крэмнездабываючая справа. Мацярынская радавая абшчына. Рэлігійныя вераванні і абрады. Першабытнае мастацтва.

Плямёны Беларусі бронзавага і ранняга жалезнага вякоў. Асаблівасці бронзавага веку на тэрыторыі Беларусі. Рассяленне індаеўрапейцаў. Узнікненне і развіццё вытворчых формаў гаспадарання. Жывёлагадоўля і земляробства. Выплаўка і апрацоўка металаў. Зараджэнне грамадскага падзелу працы. Першапачатковы абмен. Бацькоўскі род. Плямёны жалезнага веку ў Беларусі: этнакультурныя працэсы, гаспадарчыя занаткі, сацыяльныя адносіны.

Балты і славяне ў VІ-VІІІ ст. Усходнеславянскія саюзы плямён. Балцкія плямёны на тэрыторыі Беларусі. Генезіс усходнеславянскіх плямён і шляхі іх рассялення. Узаемаадносіны славян і балтаў. Сацыяльна-эканамічнае развіццё. Узнікненне класавага грамадства. Саюзы плямён (“княжэнні”). Рэлігія і культура крывічоў, дрыгавічоў і радзімічаў. Асноўныя канцэпцыі аб паходжанні беларусаў, вялікарусаў і ўкраінцаў.


1.1.2.Раннефеадальныя дзяржаўныя ўтварэнні на беларускіх землях (ІХ – першая палова ХІІІ ст.).

Першыя княствы-дзяржавы. Вытокі дзяржаўнасці Беларусі. Узнікненне першых дзяржаў-княстваў. Старажытнабеларускія землі і Кіеўская Русь. Дзяржаўны лад Кіеўскай Русі. Узаемаадносіны Полацка з Кіевам і Ноўгарадам. Рагвалод і Рагнеда. Усталяванне дынастыі ізяслававічаў. Ваенна-палітычная дзейнасць Брачыслава і Усяслава. Бітва на Нямізе. Утварэнне Тураўскага княства. Княжэнне Святаполка Уладзіміравіча. Асаблівасці адміністрацыйнага ладу Турава. Узвышэнне Пінска. Землі беларускага Падняпроўя, Пасожжа і Пабужжа ў Смаленскім, Чарнігаўскім, Кіеўскім і Уладзіміра-Валынскім княствах.

Феадальная раздробленасць. Прычыны феадальнай раздробленасці. Падзел Полацкай зямлі на ўдзелы. Усобіцы. Узвышэнне Менска ў часы Глеба Усяслававіча. Барацьба полацкіх і кіеўскіх князёў. Падзел Тураўскай зямлі, князь Юрый Яраслававіч. Княствы ў беларускім Пабужжы і Панямонні, воласці ў Пасожжы. Арганізацыя кіравання і дзяржаўны лад у землях-княствах.

Барацьба з іншаземнымі захопнікамі. Знешнепалітычнае становішча беларускіх зямель у пачатку ХІІІ ст. Напад нямецкіх феадалаў на Усходнюю Прыбалтыку і Полацкую зямлю. Кукенойскі князь Вячка, герцыкскі князь Усевалад, полацкі князь Уладзімір – арганізатары змагання супроць крыжакоў. Удзел палачан у разгроме шведскіх захопнікаў у бітве на Няве (1240 г.). Пагроза мангола-татарскага зняволення.

      1. Сацыяльна-эканамічнае развіццё беларускіх зямель. Культура (ІХ– паршая палова ХІІІ ст.).

Сацыяльна-эканамічнае развіццё. Зараджэнне феадальных адносін. Шматукладная гаспадарка. Умовы развіцця і стан сельскай гаспадаркі. Сістэмы земляробства, прылады працы, ураджайнасць. Развіццё феадальных адносін на землях Беларусі. Пашырэнне зямельнай ўласнасці свецкіх і царкоўных феадалаў. Формы феадальнай эксплуатацыі. Сацыяльнае расслаенне грамадства. Катэгорыі сялянства, іх падаткі і павіннасці. Гарадское насельніцтва. Склад феадальнай вярхушкі грамадства. Духавенства.

Гарады: гарадскія рамёствы і гандаль. Шляхі ўзнікненне гарадоў, іх назвы, знешні выгляд, колькасць і геаграфічнае размяшчэнне. Структура і функцыі гарадоў. Гарадское рамяство. Унутраны і знешні гандаль. Дагавор Смаленска, Полацка і Віцебска з Рыгай у 1229г.

З’яўленне і распаўсюджанне хрысціянства. Язычніцтва. Перадумовы хрысціянізацыі. Першыя хрысціяне на беларускіх землях. Заснаванне Полацкай і Тураўскай епархій. Дваяверства. Заснаванне манастыроў. Першыя беларускія святыя. Значэнне прыняцця хрысціянства.

Культура. Вусная народная творчасць. Быліны. Паданні пра Рагнеду і Усяслава Чарадзея. Пісьменнасць і навуковыя веды. Беларускія сюжэты ў “Слове пра паход Ігаравы”. Летапісы. Асветніцкая дзейнасць Ефрасінні Полацкай. Літаратурная творчасць Кірылы Тураўскага. Клімент Смаляціч. Аўрамій Смаленскі. Архітэктура. Жывапіс. Дэкаратыўна-прыкладное і ювелірнае мастацтва.

1.2. Вялікае княства Літоўскае, Рускае і Жамойцкае.

1.2.1. Станаўленне Вялікага княства Літоўскага.

Утварэнне Вялікага княства Літоўскага. Асноўныя канцэпцыі ўтварэння Вялікага княства Літоўскага. Летапісныя звесткі пра старажытнабеларускія і літоўскія землі. Знешнія і ўнутраныя фактары ўзнікнення ВКЛ. Роля Верхняга Панямоння ў працэсе склавання ВКЛ. Міндоўг і яго палітыка. Войшалк. Барацьба з галіцка-валынскімі князямі. Княжэнне Віценя, Гедеміна і Альгерда. Барацьба з крыжакамі. Давыд Гарадзенскі. Бітва на Сініх Водах. Шляхі ўваходжання беларускіх зямель у склад Вялікага княства.

Абвастрэнне ўнутраных супярэчнасцей у ВКЛ у канцы ХІVст. Дынастычная барацьба ў 70-я гг. ХІV ст. Кейстут, Ягайля, Андрэй Полацкі, Вітаўт. Падрыхтоўка, заключэнне і змест Крэўскай уніі (1385). Пачатак распаўсюджання каталіцызма на беларускіх землях (1387). Узмацненне палітычных супярэчнасцей паміж феадаламі каталіцкага і праваслаўнага веравызнання. Барацьба Вітаўта з Ягайлам. Востраўскае пагадненне (1392).

Унутраная і знешняя палітыка Вітаўта. Казімір ІV. Ліквідацыя буйных княстваў і ўмацаванне пазіцый цантральнай ўлады. Абласныя прывілеі і іх значэнне. Бітва на Ворксле і яе вынікі (1399). Грунвальдская бітва і яе гістарычнае значэнне. Гарадзельскі прывілей (1413). Грамадзянская вайна 1432-1436 гг. Прывілеі вялікіх князёў літоўскіх праваслаўнай знаці 1432 і 1436 гг. Агульназемскі прывілей Казіміра ІV 1447 г. і яго значэнне. Пачатак юрыдычнага афармлення прыгоннага права. “Судзебнік” Казіміра ІV 1468 г. Усходняя палітыка Казіміра ІV. Мірны дагавор з Масквой 1449 г. Абвастрэнне ўзаемаадносін з Крымскім ханствам.

Этнічныя працэсы на беларускіх землях у ХІV- ХVстст. Пачатак складвання беларускай народнасці. Этнічная тэрыторыя. Этнічная самасвядомасць і саманазва. Пытанне аб паходжанні назвы “Белая Русь”. Старабеларуская мова.

1.2.2. Эканамічнае развіццё і сацыяльныя адносіны ў XIV – першай палове XVI ст.

Сельская гаспадарка Беларусі. Феадальнае землеўладанне. Адлучэнне земляроба ад зямельнай уласнасці. Прычыны з’яўлення фальваркаў. Сялянскае землекарыстанне. Аграрная рэформа 1557 г. “Валочная памера” і яе сутнасць. Катэгорыі сялянства паводле падаткаў і павіннасцей. Памер і нормы павіннасцей. Катэгорыі сялянства паводле характару асабістай залежнасці. Прычыны і працэс запрыгоньвання сялян. Асноўныя формы антыфеадальнага пратэсту.

Гарадское жыццё на беларускіх землях. Колькастны рост гарадоў і гарадскога насельніцтва. Знешні воблік і функцыі гарадоў. Гарадскія рамёствы і цэхавая арганізацыя. Унутраны і знешні гандаль беларускіх гарадоў. Магдэбургскае права. Войты і іх улада. Функцыі і дзейнасць магістрата. Юрыдыкі. Сацыяльныя групы і этнічны склад гарадскога насельніцтва. Сацыяльныя канфлікты ў гарадах. Гарадскія паўстанні.

Эвалюцыя дзяржаўна-палітычнага ладу Вялікага княства Літоўскага. Вялікі князь. Гаспадарчая рада. Сойм і сфера яго кампетэнцыі. Вышэйшыя службовыя асобы: маршалак земскі, канцлер, падскарбій земскі, гетман. Агульназемскія прывілеі 1492 і 1506 гг. Абмежаванне ўлады вялікага князя і пашырэнне правоў паноў-рады. Асаблівасці мясцовага кіравання ў Полацкай і Віцебскай землях. Мясцовае кіраванне: ваяводскі, павятовы, гарадскі і валасны ўзроўні. Адміністрацыйная рэформа 1565-1566 гг. Судовая сістэма і заканадаўства. Статуты ВКЛ. Галоўны трыбунал ВКЛ.

1.2.3. Знешнепалітычнае становішча Вялікага княства Літоўскага (сярэдзіна XVXVI ст.).

Барацьба ВКЛ з Вялікім княствам Маскоўскім і крымскімі татарамі ў сярэдзіне ХVVІ стст. Адносіны ВКЛ з Маскоўскай дзяржавай. Войны паміж суседнімі княствамі канца XV – першай паловы XVI ст., іх прычыны і вынікі. Бітва на Ведрашы, абарона Смаленска, бітва пад Оршай. Паспалітае рушанне (усеагульнае апалчэнне) як аснова вайсковай арганізацыі ВКЛ у XVI ст. Узбраенне войска. Пачатак пераходу ад паспалітага рушання да наёмнага, прафесійнага войска. Набегі крымскіх татар і барацьба з паўднёвым агрэсарам. Бітва пад Клецкам. Абвастрэнне ўнутрыпалітычнай барацьбы. Мяцеж Міхаіла Глінскага, яго прычыны і вынікі. Ваенныя рэформы 40-50-я гг. XVI ст.

Лівонская вайна. Прычыны Лівонскай вайны. Расклад сіл перад пачаткам вайны. Уступленне ў вайну Вялікага княства Літоўскага. Страта Полацка. Бітва на рацэ Ула. Уплыў Лівонскай вайны на ўнутрыпалітычную сітуацыю ў ВКЛ. Перамір’е 1570 г. Аднаўленне ваенных дзеянняў. Паходы Стэфана Баторыя 1579-1581 гг. Завяршэнне Лівонскай вайны, яе вынікі і наступствы.

Утварэнне Рэчы Паспалітай. Унутранныя і знешнія прычыны аб’яднання ВКЛ з Польшчай. Падрыхтоўка Люблінскага сойма. Растаноўка сіл і ход перагавораў. Далучэнне да Польшчы Падляшша, Валыні, Падолля і Кіеўшчыны. Падпісанне акта аб ўтварэнні Рэчы Паспалітай, яго змест і значэнне. Барацьба ВКЛ за самастойнасць. “Генрыхавы артыкулы”. Стэфан Баторый, яго ўнутранныя і знешняя палітыка. Распрацоўка і прыняцце Статута 1588 г. Л.Сапега.
  1   2   3   4

Дадаць дакумент у свой блог ці на сайт

Падобныя:

2 2 Раздзел І. Цывіліза цыйная спадчына Старажытнага свету, сярэдніх вякоў І Беларусь iconБеларускі дзяржаўны ўніверсітэт
Беларусі старажытнага часу І сярэдніх вякоў гістарычнага факультэта Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта

2 2 Раздзел І. Цывіліза цыйная спадчына Старажытнага свету, сярэдніх вякоў І Беларусь iconПлан урока настаўніка гісторыі Губанава А. А. Сусветная гісторыя 5 клас Тэма: "Прырода І насельніцтва Старажытнага Егіпта"
Забеспячэнне ўрока: падручнік для 5-га класа, карціны па гісторыі старажытнага свету, хрэстаматыя па гісторыі старажытнага свету,...

2 2 Раздзел І. Цывіліза цыйная спадчына Старажытнага свету, сярэдніх вякоў І Беларусь iconЗмест ад аўтараў Уводзіны Раздзел I. Савецкі Саюз І краіны свету напярэдадні І ў пачатку Другой сусветнай вайны
Вучэбны дапаможнік для студэнтаў вышэйшых навучальных устаноў Рэспублікі Беларусь

2 2 Раздзел І. Цывіліза цыйная спадчына Старажытнага свету, сярэдніх вякоў І Беларусь iconРаздзел I. Асновы канстытуцыйнага ладу (артыкулы 1 20) раздзел II. Асоба, грамадства, дзяржава (артыкулы 21 63)
Раздзел VII. Фiнансава-крэдытная сiстэма Рэспублiкi Беларусь (артыкулы 132 136)

2 2 Раздзел І. Цывіліза цыйная спадчына Старажытнага свету, сярэдніх вякоў І Беларусь iconПа гісторыі старажытнага свету
Фарміраванне поліснага ладу ў Грэцыі ў VIII – VI стст да н э. (на прыкладзе Афін)

2 2 Раздзел І. Цывіліза цыйная спадчына Старажытнага свету, сярэдніх вякоў І Беларусь iconБеларускi дзяржаўны унiверсiтэт Гістарычны факультэт Кафедра гiсторыi Беларусi старажытнага часу I сярэднiх вякоў Рэферат па тэме
Рсфср дэкларацыі аб дзяржаўным суверэнітэце Расійскай Федэрацыі. Прынятае рашэнне не вынікала з пераканання І волі большасці беларускага...

2 2 Раздзел І. Цывіліза цыйная спадчына Старажытнага свету, сярэдніх вякоў І Беларусь iconБеларускi дзяржаўны унiверсiтэт Гістарычны факультэт Кафедра гiсторыi Беларусi старажытнага часу I сярэднiх вякоў Рэферат па тэме
Да таго ж яна папоўнілася палітычнымі дзеячамі, якія прыехалі з Заходняй Беларусі, калі на яе тэрыторыю ўвайшлі савецкія войскі....

2 2 Раздзел І. Цывіліза цыйная спадчына Старажытнага свету, сярэдніх вякоў І Беларусь iconЗапрашаем наведаць віртуальны музей "Спадчына"
Вось І вырашылі мы на савеце аматарскага аб’яднання “Спадчына” стварыць віртуальны музей “Спадчына”

2 2 Раздзел І. Цывіліза цыйная спадчына Старажытнага свету, сярэдніх вякоў І Беларусь icon8 жніўня 2012 г у Цэнтральнай раённай бібліятэцы прайшоў вусны часопіс "Мінск сталіца Беларусі" для вучняў сярэдніх класаў гарадскіх школ. Бібліятэкар
Цэнтральнай раённай бібліятэцы прайшоў вусны часопіс “Мінск – сталіца Беларусі” для вучняў сярэдніх класаў гарадскіх школ. Бібліятэкар...

2 2 Раздзел І. Цывіліза цыйная спадчына Старажытнага свету, сярэдніх вякоў І Беларусь icon1В. Лірычная спадчына Максіма Багдановіча – класічная, колькасць бясспрэчных шэдэўраў, асабліва паэтычных – унушальная. Яму было наканавана кароткае зямное жыццё І вечнасць у мастацкім слове. Сярод геніяў свету максім Багдановіч – самы малады, па сутнасці юны. 2В
Дуа “Коранскі вучэбна-педагагічны комлекс дзіцячы сад – сярэдняя школа Лагойскага раёна”

Размесціце кнопку на сваім сайце:
be.convdocs.org


База данных защищена авторским правом ©be.convdocs.org 2012
звярнуцца да адміністрацыі
be.convdocs.org
Галоўная старонка